As redes do engano: cando a mentira ten nome e a verdade é delito
Camaradas,
Hai un patrón que quen milita na esquerda, quen defende Palestina ou quen se declara antifascista coñece ben: as contas que defenden a ultradereita e o fascismo adoitan agocharse. Sen foto real, sen nome, sen historial, sen seguidores. Ou son covardes ou son contas fabricadas. Probablemente, as dúas cousas.
Non é casualidade. A ultradereita conta co diñeiro para soster exércitos de trolls e perfís falsos que traballan sen descanso, propagando bulos e mensaxes de odio protexidos polo anonimato. Ese anonimato non ampara só a covardes: tamén a pedófilos, estafadores e delincuentes de toda clase, aos que as plataformas garanten impunidade á marxe de calquera lexislación nacional.
A censura selectiva ten un nome
Pecháronme máis de vinte contas en TikTok. O motivo nunca foi dicir mentiras. Foi defender o pobo palestino, opinar desde a esquerda, declararme antisionista e antifascista. A plataforma non combate o discurso de odio: combate o discurso que incomoda o poder. Usan denuncias masivas e falsas contra vídeos de opinión respectuosos, mentres deixan circular libremente contas neonazis, sionistas e de ultradereita que sementan odio contra as minorías.
Seino porque o probei en carne propia: denunciei contido claramente racista e neonazi, e a resposta foi sempre a mesma: «Non infrinxe ningunha norma». Se as miñas contas fosen prosionistas, racistas ou xenófobas, nunca terían tido problemas. Se me dedicase a sexualizar menores ou a difamar a esquerda, seguirían abertas. O problema nunca foi a linguaxe. O problema é o contido: dicir o que o poder non quere que se diga.
Empresas por riba da lei.
TikTok, Meta, Facebook, Instagram, X: non son defensoras da liberdade de expresión; son ferramentas de control de masas ao servizo do poder. Operan á marxe das leis dos Estados, sen render contas ante ningún organismo. Son poderes fácticos que se sitúan por riba da lexislación de calquera país, e iso —dígoo sen matices— é unha vergoña para a humanidade enteira.
Non é casual que Elon Musk mercase Twitter. A ultradereita internacional e o sionismo tomaron o control das redes e de boa parte dos grandes medios. Seguen, na práctica, a vella estratexia goebbelsiana: repetir a mentira até que se converta en verdade, converter as vítimas en verdugos e buscar chivos expiatorios entre os máis débiles.
A responsabilidade e a memoria.
Deberiamos esixir que as redes sociais obrigasen á identificación real de quen as usa, igual que ocorre para ter unha liña telefónica. Que cada quen se responsabilice do que di. Pero mentres iso non ocorra, hai algo que ninguén nos pode arrebatar: a memoria e a palabra.
Como advertiu Malcolm X, se non estamos previdos ante os medios de comunicación, farannos amar o opresor e odiar o oprimido. Simón Bolívar xa avisou de que un pobo ignorante é instrumento cego da súa propia destrución, porque, sen pensamento crítico, acéptase a mentira sen dubidar. E convén non confundir ignorancia con estupidez: a primeira cúrese con estudo; a segunda é un rexeitamento activo e voluntario do pensamento crítico.
Circula tamén, atribuída a Orwell, a idea de que dicir a verdade en tempos de engano universal é un acto revolucionario. Non hai constancia fiable de que Orwell escribise esa frase exacta, pero a idea que transmite —e que Orwell si sostivo ao longo da súa obra contra o totalitarismo— segue a ser válida: repetir a verdade, unha e outra vez, fronte á maquinaria do bulo, é un acto de resistencia.
Non nos van calar. Nin con algoritmos, nin con denuncias falsas, nin con censura selectiva.
Até a vitoria sempre!
André Abeledo Fernández
